काठमाडाैँ – विश्वभर मधुमेह रोगीको संख्या तीव्र गतिमा बढिरहेको छ । तर, यो एक जीवनशैली रोग हो जसलाई खानपान र जीवनशैलीमा परिवर्तन गरेर सजिलै नियन्त्रण गर्न सकिन्छ । आयुर्वेदमा धेरै जडीबुटीहरूले चिनी नियन्त्रण गर्ने दाबी गर्छन्। स्वामी रामदेवका अनुसार केही बोटबिरुवा र तिनका पातहरू छन्, जसमा मधुमेह हटाउने शक्ति हुन्छ। यी बिरुवाहरूलाई एन्टिडायबेटिक भनिन्छ।

इन्सुलिन प्लान्ट– इन्सुलिन प्लान्ट मधुमेह नियन्त्रणमा निकै प्रभावकारी मानिन्छ । मेडिकल भाषामा यसलाई कस्टस इग्नियस भनिन्छ। यस बोटको पात खाँदा इन्सुलिनको उत्पादन बढ्छ। इन्सुलिन प्लान्टको पातले शरीरमा रगतमा चिनीको मात्रा नियन्त्रण गर्न मद्दत गर्छ। पातलाई चपाएर खान वा छायाँमा सुकाएर धूलो बनाएर यो धुलो पानीसँग खान सकिन्छ । यसले चिनीको मात्रा कम गर्न मद्दत गर्नेछ।

एलोभेरा– तपाईलाई एलोभेराको चमत्कारी गुणबारे अवगत हुनुपर्छ। एलोभेराले पेटलाई स्वस्थ राख्न, छालालाई चम्किलो बनाउन र कपाललाई चम्किलो र रेशमी बनाउन मद्दत गर्छ। एलोभेरा धेरै प्रकारको छालाको एलर्जी र सनबर्नमा पनि उपयोगी छ। एलोभेरा पनि चिनी नियन्त्रण गर्न प्रयोग गरिन्छ। एलोभेरा जुस मधुमेह कम गर्न प्रभावकारी साबित भएको छ। एकै समयमा, यसले मोटोपना र सूजनलाई कम गर्छ जुन मधुमेहको लागि जिम्मेवार हुन्छ।

स्टेभिया प्लान्ट- स्टेभियालाई चिनीको बिरुवा पनि भनिन्छ। यसमा स्टेभियोल ग्लाइकोसाइड नामक यौगिकहरू पाइन्छ जुन चिनीभन्दा करिब १५०-३०० गुणा मीठो हुन्छ। स्टेभियामा यति कम क्यालोरी हुन्छ कि यसलाई शून्य क्यालोरी प्लान्ट पनि भनिन्छ। स्टेभियाको पात मधुमेह रोगीका लागि लाभदायक साबित हुन्छ। यी पातहरू खाली पेटमा चपाएर सुगर स्पाइक कम गर्न सकिन्छ। स्टेभियाले मोटोपना घटाउन पनि मद्दत गर्छ । यसलाई प्राकृतिक स्वीटनरको रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ।