काठमाडौँ – जिममा व्यायाम गर्नु स्वास्थ्यका लागि फाइदाजनक हुन्छ तर गलत तरिकाले वा अत्याधिक व्यायाम गर्दा कतिपय गम्भीर रोगको जोखिम पनि हुन सक्छ ।

जिम जानु र फिट रहनु आजको जीवनशैलीको एक महत्वपूर्ण हिस्सा बनिसकेको छ। तर कहिलेकाहीँ जिममा धेरै कडा परिश्रम गर्नु वा गलत तरिकाले व्यायाम गर्नुले पनि केही गम्भीर रोगहरूको जोखिम बढाउन सक्छ।

यी रोगहरूले तपाईंको स्वास्थ्यलाई हानि मात्र गर्दैन, तर लामो समयसम्म तपाईंको फिटनेसमा पनि नकारात्मक असर पार्न सक्छ। त्यसैले जिममा व्यायाम गर्दा केही कुरालाई ध्यानमा राख्नुपर्छ ।

आउनुहोस् जानौं जिम जाँदा कस्ता रोग लाग्न सक्छन् र यसबाट कसरी बच्न सकिन्छ

मांसपेशी तनाव
तौल उठाउँदा वा जिममा स्ट्रेचिङ गर्दा मांसपेशीमा तनाव हुन सक्छ। यो तब हुन्छ जब तपाईंको मांसपेशी अत्यधिक दबाबमा आउँछ। यसले दुखाइ, सूजन र मांसपेशी कमजोरी हुन सक्छ। यसबाट बच्न, सधैं राम्ररी वार्म-अप गर्नुहोस्, र तौल उठाउँदा आफ्नो सीमालाई ध्यानमा राख्नुहोस्।

जोर्नी दुख्ने
गलत तरिकाले व्यायाम गर्दा जोर्नीहरूमा दबाब बढ्न सक्छ, जसले जोर्नीहरूमा दुखाइ वा सुन्निन सक्छ। यसको प्रभाव विशेष गरी घुँडा र काँधमा गम्भीर हुन्छ। यसबाट बच्न, सही स्थिति र प्रविधिको पालना गर्नुहोस्। आवश्यक भएमा, जिम प्रशिक्षकलाई सल्लाह दिनुहोस्।

कार्डियक समस्याहरू
जिममा धेरै कार्डियो व्यायाम गर्नाले मुटुमा दबाब बढ्न सक्छ, जसले मुटु सम्बन्धी समस्या निम्त्याउन सक्छ। यदि तपाईलाई पहिलेदेखि नै मुटुसँग सम्बन्धित कुनै समस्या छ भने, जिममा व्यायाम गर्नु अघि निश्चित रूपमा डाक्टरसँग परामर्श लिनुहोस्। साथै, आफ्नो हृदयको दरमा नजर राख्नुहोस् र आफ्नो सीमा अनुसार मात्र व्यायाम गर्नुहोस्।

निर्जलीकरण
जिममा अत्याधिक पसिना बगाउँदा शरीरमा पानीको कमी हुन सक्छ, जसलाई डिहाइड्रेसन भनिन्छ। यसले कमजोरी, चक्कर लाग्ने र टाउको दुख्ने जस्ता समस्या निम्त्याउन सक्छ। यसबाट बच्न जिम जाँदा पर्याप्त मात्रामा पानी पिउनुहोस् र आफ्नो शरीरलाई हाइड्रेटेड राख्नुहोस्।

लिगामेन्ट चोट
गलत तरिकाले तौल उठाउँदा वा जिममा अचानक घुम्दा लिगामेन्टमा चोट लाग्न सक्छ। यसले दुखाइ र सूजन निम्त्याउन सक्छ, र लामो समयसम्म व्यायाम गर्न गाह्रो बनाउँछ। यसबाट बच्नको लागि, सही स्थितिमा व्यायाम गर्नुहोस् र धेरै भारी वजन उठाउनबाट बच्नुहोस्।

यी रोगबाट कसरी बच्ने ?

सही प्रविधि सिक्नुहोस्: व्यायाम प्रदर्शन गर्नु अघि सही प्रविधि र स्थिति जान्नुहोस्। यदि आवश्यक छ भने, एक प्रशिक्षकको मद्दत लिनुहोस्।

वार्म-अप: व्यायाम गर्नु अघि सधैं वार्म-अप गर्नुहोस्, ताकि मांसपेशी र जोर्नीहरू तयारी गर्न सकोस्।

सीमाहरू मनमा राख्नुहोस्: आफ्नो शारीरिक क्षमता अनुसार मात्र व्यायाम गर्नुहोस्। आवश्यक भन्दा बढी मेहनत नगर्नुहोस्।

पानी पिउनुहोस्: जिममा व्यायाम गर्दा र पछि पर्याप्त मात्रामा पानी पिउनुहोस्, ताकि डिहाइड्रेसनबाट बच्न सकिन्छ।

आराम: यदि कुनै व्यायामले दुखाइ वा असुविधा हुन्छ भने, तुरुन्तै आराम गर्नुहोस् र आफ्नो शरीरलाई समय दिनुहोस्।